Lifestyle

Show_anakyklosi
Lifestyle

Το εγχειρίδιο της σωστής ανακύκλωσης

της Έλενας Κιουρκτσή

Μια πρακτική που τα τελευταία χρόνια κερδίζει έδαφος και ενσωματώνεται όλο και περισσότερο στην καθημερινότητά μας. Ποια η σημασία της ανακύκλωσης, τι πρέπει να γνωρίζουμε για να ανακυκλώνουμε σωστά, ποια τα συνηθέστερα λάθη και πώς μπορούμε να τα αποφύγουμε;
Περισσότερα από 6 δισεκατομμύρια άνθρωποι ζουν στον πλανήτη και παράγουν εκατομμύρια τόνους σκουπιδιών καθημερινά. Ένα μέρος από αυτά θα χρειαστεί χιλιάδες χρόνια για να αποδομηθεί, ένα άλλο μέρος επηρεάζει την υγεία και την τροφική αλυσίδα, και όλα μαζί απειλούν το μέλλον της Γης, αποδεικνύοντας πως ο άνθρωπος, παρότι εύστροφος, δεν παύει να είναι και (αυτο-)καταστροφικός.
Η ανακύκλωση προσφέρει λύση στα παραπάνω προβλήματα και, στις μέρες μας, αποτελεί σημαντική προτεραιότητα για το περιβάλλον και τη μακροημέρευσή μας. Δεν είναι μια εφήμερη τάση της εποχής, αλλά υποχρέωση του καθένα από εμάς, προκειμένου να συμβάλλουμε έμπρακτα στη διατήρηση της οικολογικής ισορροπίας του πλανήτη μας.

Οι κίνδυνοι ελλοχεύουν
Η ανεξέλεγκτη ρίψη των αποβλήτων στο περιβάλλον εγκυμονεί κινδύνους που πολλές φορές δεν γίνονται άμεσα αντιληπτοί. Ενδεικτικό παράδειγμα, οι μπαταρίες και τα ηλεκτρικά και ηλεκτρονικά είδη που περιέχουν επικίνδυνες ουσίες, όπως μόλυβδο, υδράργυρο, κάδμιο κ.λπ. και που η διάχυσή τους στο περιβάλλον έχει επιπτώσεις στο έδαφος, το νερό, τους έμβιους οργανισμούς και, κατ’ επέκταση, στον άνθρωπο. Όπως και το πλαστικό, το οποίο χρειάζεται αιώνες για να αποδομηθεί (450 με 1000 χρόνια) και μπορεί να προκαλέσει τον θάνατο σε υδρόβιους και άλλους οργανισμούς. Επιπλέον, η απόρριψη του γυαλιού σε χωματερές κοντά σε δασικές εκτάσεις προκαλεί συχνά πυρκαγιές.
Στον αντίποδα, η ανακύκλωση υλικών (αντί της παραγωγής τους από πρώτες ύλες) απαιτεί λιγότερη ενέργεια και, επομένως, περιορίζει και τις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα (CO2) στην ατμόσφαιρα.
Στις ΗΠΑ, η Υπηρεσία Περιβαλλοντικής Προστασίας (EPA) έχει υπολογίσει ότι η απόρριψη 100 τόνων χαρτιού γραφείου παράγει 62 τόνους διοξειδίου του άνθρακα, ενώ η ανακύκλωση 50 τόνων από το ίδιο χαρτί έχει το αντίστροφο αποτέλεσμα και απορροφά 3 τόνους διοξειδίου του άνθρακα.

Πριν τη μεταφορά στον Mπλε Kάδο
Συμπιέζω: Τα πλαστικά μπουκάλια, όπως του νερού, είναι καλό να συμπιέζονται προκειμένου να μην πιάνουν χώρο.
Πλένω: Συσκευασίες από γιαούρτια, αλουμινένια κουτιά από αναψυκτικά, κονσέρβες και απορρυπαντικά θα πρέπει να ξεπλένονται ελαφρώς, ώστε να μην περιέχουν υπολείμματα τροφών, λάδια ή άλλα υγρά. Το ίδιο ισχύει και για όλες τις συσκευασίες που βάζουμε στην ανακύκλωση.
Δεν σκίζω: Ανακυκλώνουμε ολόκληρα φύλλα χαρτιού, εφημερίδες, περιοδικά κ.λπ. διπλωμένα, ώστε να καταλαμβάνουν λιγότερο χώρο.
Αφαιρώ καπάκια: Καλό είναι να ξεπλένονται ελαφρώς τα γυάλινα μπουκάλια, ενώ όταν διαθέτουν πλαστικά ή μεταλλικά καπάκια, αυτά θα πρέπει να αφαιρούνται για να διευκολύνεται ο διαχωρισμός των υλικών. Το ιδανικό είναι να αφαιρούνται και οι ετικέτες από τα μπουκάλια, όπου αυτό είναι δυνατό.

Τι ανακυκλώνουμε στους Μπλε Κάδους
• Συσκευασίες από αλουμίνιο (π.χ. αναψυκτικά, κονσέρβες κ.ά.)
• Συσκευασίες από λευκοσίδηρο (π.χ. από γάλα εβαπορέ, τόνο, ζωοτροφές, τοματοπολτό κ.ά.)
• Συσκευασίες από πλαστικό (π.χ. μπουκάλια και δοχεία από νερό, αναψυκτικά, γιαούρτι, βούτυρο, λάδι, απορρυπαντικά, είδη καθαρισμού, σαμπουάν, αφρόλουτρα, οδοντόκρεμες, αποσμητικά, πλαστικές σακούλες κ.ά.)
• Συσκευασίες από γυαλί (π.χ. μπουκάλια και βαζάκια από χυμούς, αναψυκτικά, αλκοολούχα ποτά, τρόφιμα κ.ά.)
• Συσκευασίες από χαρτί και χαρτοκιβώτια (π.χ. από ηλεκτρικές συσκευές, γάλα, χυμούς, δημητριακά, μπισκότα, ζάχαρη, χαρτοσακούλες κ.ά.)
Μεταφέρουμε τα ανακυκλώσιμα στον μπλε κάδο (είτε μέσα στην ειδική τσάντα ανακύκλωσης, είτε μέσα σε μια κοινή σακούλα απορριμμάτων), όπου τα αδειάζουμε χωρίς τη σακούλα. Αν η σακούλα δεν είναι πολλαπλής χρήσης, αφού την αδειάσουμε, τη ρίχνουμε στον κάδο σαν ανακυκλώσιμο.

Τι ΔΕΝ ανακυκλώνουμε στους Μπλε Κάδους
• Τρόφιμα, αποφάγια (τα οργανικά απορρίμματα μπορούν να ανακυκλωθούν σε ειδικούς κάδους κομποστοποίησης που μπορούμε να προμηθευτούμε για το σπίτι και δίνουν το καλύτερο είδος λιπάσματος [κομπόστ] για τα χωράφια, αλλά και τις γλάστρες μας, σε σχέση με τα χημικά λιπάσματα που παράγουν οι βιομηχανίες).
•  Υλικά που ανήκουν σε άλλα συστήματα ανακύκλωσης, όπως μπαταρίες, κάθε είδους ηλεκτρικές και ηλεκτρονικές συσκευές, ελαστικά. Σε διάφορα καταστήματα, θα βρούμε ειδικά κυλινδρικά δοχεία για την ανακύκλωση μπαταριών, κάτι που είναι ιδιαίτερα σημαντικό, γιατί όταν οι μπαταρίες καταλήξουν στις χωματερές, απελευθερώνουν εξαιρετικά βλαβερές ουσίες στο περιβάλλον. Και στα μεγάλα καταστήματα πώλησης ηλεκτρικών ειδών, συνήθως δέχονται τις παλιές ή χαλασμένες ηλεκτρικές συσκευές μας, ώστε να τις παραδώσουν για ανακύκλωση.
•  Αφρολέξ, πλαστικά δοχεία από λάδια αυτοκινήτων ή από φυτοφάρμακα, οικοδομικά υλικά, στρώματα, παλιά έπιπλα, ρούχα, παπούτσια, δερμάτινες τσάντες, κλαδιά από τα δέντρα.
• Φάρμακα ή φυτοφάρμακα (όσων έχει παρέλθει η ημερομηνία λήξης τους γίνεται επιστροφή στα καταστήματα από τα οποία τα προμηθευτήκαμε).
• Αποτσίγαρα από έτοιμα ή από στριφτά τσιγάρα.
• Χρησιμοποιημένες χαρτοπετσέτες, χαρτομάντιλα, χαρτιά τουαλέτας, πάνες.
• Σπασμένα τζάμια, καθρέφτες ή λαμπτήρες.

Ειδικά για τους λαμπτήρες
Με την κατάργηση των λαμπτήρων πυράκτωσης, όλο και περισσότεροι περιέχουν υδράργυρο. Ο υδράργυρος επιβαρύνει δραματικά το οικοσύστημα, μολύνοντας όλη τη ζωική και τροφική αλυσίδα. Γι’ αυτόν τον λόγο, οι λαμπτήρες πρέπει να ανακυκλώνονται με τις κατάλληλες διαδικασίες. Η ανακύκλωση των λαμπτήρων οικιακής προέλευσης γίνεται σε σημεία συλλογής συμβεβλημένων δήμων, εξειδικευμένα και μη καταστήματα πώλησης λαμπτήρων, καταστήματα ηλεκτρολογικού εξοπλισμού ή και σε επιλεγμένα super markets. Οι ευθείς λαμπτήρες φθορισμού, οι λαμπτήρες εκκενώσεως υψηλής πιέσεως, συμπεριλαμβανομένων των λαμπτήρων νατρίου, υδραργύρου και οι λαμπτήρες φθορισμού μικρών διαστάσεων χρήζουν ιδιαίτερης προσοχής, καθώς περιέχουν υδράργυρο και πρέπει να μπουν σε ειδικό κάδο με προσοχή για να μη σπάσουν και χωρίς τη συσκευασία τους. Δεν συλλέγονται οι λαμπτήρες πυρακτώσεως και αλογόνου.

Γνωρίζετε ότι:
• Ετησίως στην Ελλάδα πετιούνται 300.000 τόνοι χαρτιού, ενώ με κάθε τόνο χαρτιού που ανακυκλώνεται σώζεται η ζωή 17 δέντρων, εξοικονομούνται 30.000 με 60.000 λίτρα νερού, 130 με 170 κιλά πετρέλαιο και μειώνεται κατά 95% η ατμοσφαιρική ρύπανση;
• 1.000 κιλά ανακυκλωμένου γυαλιού εξοικονομούν περίπου 12 κιλά πετρέλαιο και δεν καταναλώνεται η άμμος των υδροβιοτόπων;
• Με την ηλεκτρική ενέργεια που χρειάζεται για να γίνει ένα κουτί από αλουμίνιο μπορούμε να:
- ακούσουμε ραδιόφωνο για 4 ώρες;
- ανάψει μια λάμπα 60Watt για 5 ώρες;
- λειτουργήσει ένα ψυγείο για 4 ώρες;
• Η ανακύκλωση του αλουμινίου καταναλώνει 95% λιγότερη ενέργεια σε σχέση με την παραγωγή αλουμινίου από βωξίτη, δημιουργεί 95% λιγότερη ατμοσφαιρική ρύπανση και 97% λιγότερη ρύπανση νερού;
• Ανακυκλώνοντας 1.000 κιλά πλαστικού δεν θα απαιτηθούν κατά μέσο όρο 500 έτη για να αποσυντεθούν από το περιβάλλον οι ποσότητες αυτές και δεν θα εκλυθούν στην ατμόσφαιρα 732 κιλά αερίων που δημιουργούνται με την παραγωγή του πλαστικού και συμβάλλουν στο φαινόμενο του θερμοκηπίου;

Ανακυκλώνω γιατί:
• Το περιβάλλον είναι αναπόσπαστο κομμάτι της ύπαρξής μου και όχι μια απέραντη χωματερή στην οποία πετάω ό,τι δεν μου χρειάζεται, βλάπτοντας σοβαρά τον εαυτό μου, τους γύρω μου και το οικοσύστημα, το οποίο μόνο οφέλη μου έχει προσφέρει.
• Σέβομαι το περιβάλλον και το προστατεύω, γιατί μόνο έτσι μπορώ να βελτιώσω την ποιότητα της ζωής μου και όσων αγαπώ.
• Συμβάλλω στη μείωση των αστικών αποβλήτων που πρέπει να συλλεχθούν από τους Δήμους και να μεταφερθούν σε ολοένα και πιο δυσεύρετους Χώρους Υγειονομικής Ταφής.
• Με ενδιαφέρει η εξοικονόμηση πρώτων υλών, ενέργειας και νερού, των οποίων η σπατάλη, πέρα από μια «παραβίαση» από ηθικής πλευράς, αυξάνει τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις και τους κινδύνους για τη δημόσια υγεία.

13+1 συχνά λάθη που κάνουμε όταν ανακυκλώνουμε
1. Σπασμένα γυαλιά. Τα μπουκάλια και οι γυάλινες συσκευασίες ανακυκλώνονται. Όχι όμως και τα σπασμένα γυαλιά, διότι τη διαλογή των υλικών την κάνουν εργαζόμενοι με τα χέρια και υπάρχει σοβαρός κίνδυνος τραυματισμού τους.
2.  Κουτιά και συσκευασίες έτοιμου φαγητού. Μπορεί να είναι χάρτινα και πλαστικά, αλλά δεν ανακυκλώνονται, καθώς είναι γεμάτα λίπη και υπολείμματα τροφών.
3. Σακούλες βιοδιασπώμενες ή φωτοδιασπώμενες. Οι απλές πλαστικές σακούλες μπορούν να ανακυκλωθούν. Οι βιοδιασπώμενες έχουν ημερομηνία λήξης, μετά την οποία αρχίζουν να θρυμματίζονται. Έτσι, δεν χρειάζεται να τις ρίχνουμε στην ανακύκλωση.
4.  Κομματάκια χαρτί. Για να ανακυκλωθεί κάποιο χαρτί πρέπει να έχει μέγεθος τουλάχιστον Α4. Αυτό σημαίνει ότι εισιτήρια και άλλα χαρτάκια δεν έχει νόημα να ρίχνονται στους μπλε κάδους.
5. Βρεγμένο ή λερωμένο χαρτί. Λερωμένες χαρτοπετσέτες ή κομμάτια λαδωμένου χαρτιού όχι μόνο δεν ανακυκλώνονται, αλλά αχρηστεύουν και τα υπόλοιπα ανακυκλώσιμα υλικά. Επίσης, χαρτί που έχει βραχεί, ακόμη και αν στεγνώσει, δεν ανακυκλώνεται. Ακατάλληλα είναι, επίσης, το χαρτί κουζίνας και το χαρτί υγείας, ακόμη και αν είναι καθαρά.
6. Υλικά από πηλό. Τα κεραμικά είδη, όπως π.χ. σκεύη ή κούπες καφέ, δεν ανακυκλώνονται.
7. Αφρολέξ και φελιζόλ. Είναι ιδιαίτερα εύφλεκτα υλικά, καθώς μπορούν να πάρουν φωτιά σε οποιοδήποτε στάδιο της πορείας της ανακύκλωσης. Συνεπώς, η ρίψη τους στους μπλε κάδους δημιουργεί κινδύνους.
8. Συσκευασίες τοξικών υλικών. Πλαστικές ή μεταλλικές συσκευασίες, που περιείχαν ορυκτέλαια, αντιψυκτικά, εντομοκτόνα κ.ά., δεν πρέπει για κανένα λόγο να καταλήγουν στους μπλε κάδους, καθότι τα κατάλοιπα των τοξικών δύσκολα απομακρύνονται.
9. Δισκάκια CD, DVD και βιντεοκασέτες. Παρότι κατασκευάζονται κατά κύριο λόγο από αλουμίνιο, τα ψηφιακά δισκάκια ή οι παλιές μας βιντεοκασέτες περιέχουν πολλές προσμείξεις, καθιστώντας αδύνατη την άμεση ανακύκλωσή τους.
10. Καλαμάκια και πλαστικά μαχαιροπίρουνα. Παρότι πλαστικά, τα συγκεκριμένα υλικά μιας χρήσης δεν ανακυκλώνονται.
11. Πλαστικά έπιπλα. Οι μπλε κάδοι ανακύκλωσης δεν είναι κατάλληλοι για πλαστικά έπιπλα, παρά μόνο για υλικά συσκευασίας. Τα ογκώδη πλαστικά αντικείμενα, τα οποία συχνά περιέχουν και άλλα υλικά, πρέπει να δίδονται στα κέντρα συγκέντρωσης ογκωδών αντικειμένων. Σχεδόν όλοι οι δήμοι διαθέτουν τέτοια κέντρα, μάλιστα κάποιοι παραλαμβάνουν με δικά τους οχήματα τέτοια απορρίμματα από το σπίτι μας με ένα τηλεφώνημα.
12. Συρμάτινες κρεμάστρες. Οι περισσότερες έχουν και πλαστικά μέρη, με αποτέλεσμα να υπάρχει κίνδυνος ανάμειξης των δύο υλικών. Καλό είναι να διαχωρίζουμε τα υλικά και να τα πετάμε ξεχωριστά στον κάδο.
13. Καπάκια από πλαστικά μπουκάλια. Ενώ τα πλαστικά μπουκάλια είναι βασικό ανακυκλώσιμο υλικό, τα καπάκια τους ανακυκλώνονται με διαφορετικό τρόπο. Αφαιρούμε, λοιπόν, τα καπάκια και τα πετάμε ξεχωριστά στον μπλε κάδο.
14. Κουτιά χυμών. Υπάρχουν ορισμένα κουτιά χυμών που δεν ανακυκλώνονται, λόγω του συνδυασμού πλαστικού και χαρτονιού. Πριν το πετάξουμε στον μπλε κάδο, πρέπει να ελέγξουμε αν φέρουν την ειδική σήμανση καταλληλότητας για ανακύκλωση.

  • Σχετικά Θέματα