Υγεία

Show_arthroseis_forweb
Υγεία

Οι συνήθειες που βλάπτουν τις αρθρώσεις

Με πρωταθλητές τα γόνατα και τους γοφούς, οι αρθρώσεις διαμαρτύρονται για τα “βάρη” που σηκώνουν και την κακομεταχείριση που δέχονται. Κι όσο περνάνε τα χρόνια οι διαμαρτυρίες είναι όλο και πιο επώδυνες. Οι αιτίες που κρύβονται πίσω από έναν πόνο στην άρθρωση μπορεί να είναι πολλές. Υπάρχει κάτι που μπορούμε να κάνουμε για να θωρακίσουμε την υγεία των αρθρώσεών μας; Τι θα πρέπει να αλλάξουμε στην καθημερινότητά μας; Υπάρχουν συνήθειες που θα πρέπει να περιορίσουμε ή να ενισχύσουμε; Ο Ορθοπεδικός Χειρουργός κ. Σπυρίδων Γαλανάκος, δίνει όλες τις απαντήσεις.|
Οι πόνοι στις αρθρώσεις και τα κινητικά προβλήματα που προκαλούν, υπονομεύουν την ποιότητα της ζωής περίπου 2,5 εκατομμυρίων Ελλήνων[1]. Τι προκαλεί όμως τον πόνο στις αρθρώσεις; Όπως διευκρινίζει ο Ορθοπεδικός Χειρουργός κ. Σπυρίδων Γαλανάκος, «στις ηλικίες 20 έως 50 ετών οι λόγοι που πονούν οι αρθρώσεις είναι συνήθως από τραυματισμό.  Αλλά υπάρχουν και άγνωστοι λόγοι, όπως κάποιο αυτοάνοσο νόσημα,  δηλαδή μια κατάσταση στην οποία, για κάποιο αδιευκρίνιστο λόγο, ο  οργανισμός εκλαμβάνει τα ίδια τα κύτταρά του ως ξένα και επιτίθεται σε αυτά, με αποτέλεσμα τη διαταραχή της λειτουργίας τους. Τέτοια νοσήματα είναι η ρευματοειδής αρθρίτιδα, η ψωριασική αρθρίτιδα και η αγκυλοποιητική σπονδυλοαρθρίτιδα. Μετά την ηλικία των 50, οι πόνοι στις αρθρώσεις οφείλονται κυρίως σε εκφυλιστικές αρθροπάθειες, όπως η οστεοαρθρίτιδα και οι κρυσταλλογενείς αρθρίτιδες, που οφείλονται σε φθορά των αρθρώσεων με το πέρασμα του χρόνου. Οι περιπτώσεις στις οποίες τα προβλήματα στις αρθρώσεις αρχίζουν από την παιδική ηλικία είναι σπάνιες (νεανική αρθρίτιδα)».
Ωστόσο, οι αιτίες δεν σταματούν εδώ. Οι αρθρώσεις μπορεί επίσης να πονούν εξαιτίας κάποιας φλεγμονής ή να πρόκειται για ανακλαστικό πόνο από γειτονικές περιοχές που έχουν υποστεί κάποια βλάβη. Επιπλέον, υπάρχουν και κακές συνήθειες, διατροφικές και άλλες, όπως π.χ. το κάπνισμα και η υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ, που επηρεάζουν την υγεία των αρθρώσεων. Στις γραμμές που ακολουθούν, με τη βοήθεια του κ. Γαλανάκου, παραθέτουμε τις διατροφικές συνήθειες που μπορούν να πυροδοτήσουν φλεγμονή και πόνο στις αρθρώσεις.
Η κακή διατροφή. Οι τροφές με υψηλή περιεκτικότητα σε ζάχαρη ενδέχεται να προκαλέσουν υπερδραστηριότητα του ανοσοποιητικού συστήματος και να πυροδοτήσουν φλεγμονώδεις αντιδράσεις, οι οποίες ενδέχεται να οδηγήσουν σε πόνους στις αρθρώσεις. Τα κορεσμένα λιπαρά οξέα και οι πουρίνες είναι δύο ακόμη «ένοχα» συστατικά. Τα κορεσμένα λιπαρά, που περιέχονται στα πλήρη γαλακτοκομικά προϊόντα, στο κόκκινο κρέας (μοσχάρι) και στις επεξεργασμένες τροφές, μπορεί να αυξήσουν τον πόνο και τη φλεγμονή στο σώμα, ενώ οι πουρίνες μπορεί να προκαλέσουν αυξημένα επίπεδα ουρικού οξέος και ενδεχομένως κρίσεις ουρικής αρθρίτιδας. Η ουρική αρθρίτιδα συμβαίνει όταν τα υψηλά επίπεδα ουρικού οξέος στο αίμα προκαλούν τον σχηματισμό και την συσσώρευση κρυστάλλων γύρω από μία άρθρωση.
Οι πουρίνες είναι τμήμα των πρωτεϊνών των τροφών που μετατρέπονται σε ουρικό οξύ στον οργανισμό μας. Περιέχονται σε εντόσθια και παράγωγα κρέατος, στο κυνήγι, σε ορισμένα ψάρια που είναι πλούσια σε λίπος, όπως ο κολιός και η ρέγκα, στα οστρακοειδή, στις ζύμες, στη μπίρα και στα σκληρά, ιδιαιτέρως ώριμα τυριά.
Το πολύ αλάτι. Η υπερβολική κατανάλωση αλατιού έχει φανεί από μελέτες ότι αυξάνει τους φλεγμονώδεις δείκτες του οργανισμού[2]. Τα περισσότερα επεξεργασμένα και συσκευασμένα τρόφιμα περιέχουν μεγάλες ποσότητες αλατιού, συνεπώς θα πρέπει να επιλέγονται όσο το δυνατόν περισσότερα φρέσκα τρόφιμα ή τουλάχιστον συσκευασμένα τρόφιμα με χαμηλή περιεκτικότητα σε αλάτι. Αποφεύγετε τα έτοιμα γεύματα. Μπορεί τα γεύματα που ετοιμάζονται στα μικροκύματα να είναι βολικά, όμως πολύ συχνά περιέχουν μεγάλες ποσότητες αλατιού.
Κάπνισμα & αλκοόλ. «Οι καπνιστές διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο για την εκδήλωση ρευματοειδούς αρθρίτιδας, ενώ όσοι καταναλώνουν αλκοόλ έχουν υψηλότερο κίνδυνο για την ανάπτυξη ουρικής αρθρίτιδας. Επίσης, ορισμένοι άνθρωποι με ρευματοειδή αρθρίτιδα έχουν διαπιστώσει ότι το αλκοόλ μπορεί να οδηγήσει στην εκδήλωση συμπτωμάτων (οίδημα στις αρθρώσεις και δυσκαμψία), αλλά οι περιπτώσεις αυτές είναι ιδιαίτερες και μεμονωμένες», εξηγεί ο ειδικός.

Συμπληρώματα διατροφής
Υπάρχουν συμπληρώματα που μπορούν να βοηθήσουν στην υγεία των αρθρώσεων; «Ουσίες που αποδεδειγμένα βοηθούν, βραχυπρόθεσμα και μεσοπρόθεσμα, είναι η γλυκοζαμίνη, η χονδροϊτίνη, τα ω-3 λιπαρά οξέα, το μαγνήσιο και οι βιταμίνες C, D και Ε. Αναλυτικότερα, η θειϊκή γλυκοζαμίνη εντοπίζεται φυσιολογικά στον συνδετικό ιστό και τον χόνδρο και συμβάλλει στην κινητικότητα, την αντοχή και την ακεραιότητα της δομής των αρθρώσεων. Διεγείρει τα κύτταρα που εμπλέκονται στην παραγωγή του ιστού των οστών και των χόνδρων. Είναι επίσης θεμελιώδης για τη σύνθεση των γλυκοζαμινογλυκάνων, οι οποίες είναι υπεύθυνες για τον σχηματισμό του δικτύου στο οποίο χτίζεται το κολλαγόνο και για την προστασία του χόνδρου από την καταστροφή. Μπορεί να δράσει συνεργικά με τη χονδροϊτίνη, συμβάλλοντας στον περιορισμό των φλεγμονωδών αντιδράσεων και κατά συνέπεια στον πόνο. Όσο για τις βιταμίνες και τα μέταλλα, συμβάλλουν στην υγεία των αρθρώσεων, μέσω της εμπλοκής τους στα μονοπάτια της φλεγμονής, κυρίως διαμέσου της αντιοξειδωτικής τους δράσης ή μέσω της συμβολής τους στον μεταβολισμό του ασβεστίου», εξηγεί ο κ. Γαλανάκος.

Υπερβολικό βάρος & άσκηση
Το αυξημένο σωματικό βάρος είναι μία από τις κύριες καταστάσεις που σχετίζεται με προβλήματα των αρθρώσεων. Η απώλεια βάρους μειώνει την πίεση στα γόνατα, τα ισχία και βοηθάει στην πρόληψη τραυματισμών στις αρθρώσεις. Είναι χαρακτηριστικό, ότι με κάθε αύξηση του βάρους κατά μισό κιλό, η πίεση στα γόνατα γίνεται 4 φορές μεγαλύτερη, δηλαδή δύο κιλά! Έρευνες έχουν δείξει, επίσης, ότι το αυξημένο λίπος στο σώμα προκαλεί αύξηση των παραγόντων φλεγμονής. Σε περίπτωση που κάποιο άτομο είναι υπέρβαρο, η απώλεια βάρους μπορεί από μόνη της να οδηγήσει σε μερική ανακούφιση από τα συμπτώματα. Και, πάντως, σε άτομα με σοβαρή παχυσαρκία και προβλήματα π.χ. στα γόνατα, το πρώτο και σημαντικότερο θεραπευτικό μέτρο, είναι η σοβαρή απώλεια βάρους.
Μια άρθρωση παραμένει λειτουργική (δηλαδή ευκίνητη και χωρίς να πονάει), μόνο εφόσον κινείται. Άρα, μία άσκηση για τη διατήρηση της κινητικότητας των αρθρώσεων είναι πολύ σημαντική. Προτιμότερη μάλιστα φαίνεται να είναι εκείνη που συνδυάζει πολλούς και διαφορετικούς τύπους άσκησης, όπως π.χ. περπάτημα, κολύμπι και χορός. Τα τελευταία χρόνια, ιδιαίτερα δημοφιλείς έχουν γίνει και άλλες μέθοδοι εκγύμνασης, όπως το pilates, η yoga και το tai chi, που έχουν το πλεονέκτημα ότι αποφεύγουν την έντονη καταπόνηση των μυών. Επίσης, ένας ειδικός μπορεί να προτείνει συγκεκριμένες, εξατομικευμένες ασκήσεις, ανάλογα με τις ανάγκες του κάθε ενδιαφερόμενου.

 

Δείτε εδώ συμβουλές για το πώς να ενισχύσετε τις αρθρώσεις σας με τη διατροφή σας!

 

Who is Who

Σπυρίδων Π. Γαλανάκος
Ορθοπεδικός Χειρουργός
Νίκης 2, Κηφισιά, τηλ.: 6945593865
e-mail: spgalanakos@gmail.com